İngilizce okuma kalitesi

Üç farklı doğruluk sorusu

1. Kaynak kapsamı: Doğru İngilizce bölümün tamamı, başka bölüm karışmadan geliyor mu?
2. Hizalama: Gösterilen İngilizce aralık gerçekten bağlandığı Türkçe cümle grubuna mı karşılık geliyor?
3. Çeviri/metin kalitesi: Kaynağın kendi anlatımı, dizgisi ve çevirisi doğru mu?

İlk iki soruya verilen olumlu cevap üçüncüyü garanti etmez. available, bölümün kaynak metninin yayımlandığını söyler; bütün cümlelerin hizalandığını veya çevirinin kusursuz olduğunu söylemez. Bu ayrım kullanıcı raporlarında da korunmalıdır.

2026-09-06 teşhis notu: Altıncı Şua incelemesi, eski İngilizce satırlarında anlam sınırı kaymaları ve sonraki atom eşleştirmesinde gereğinden geniş hover üyelikleri doğruladı. Türkçe kaynak/core sırası sağlamdır. Aşağıdaki coverage, hash ve geometri sonuçları bütün corpus için semantik onay değildir. Somut örnekler ve kaynak-öncelikli düzeltme sırası İngilizce hizalama teşhisinde kayıtlıdır.

Kaynaklardan yararlanma

rnk-en kaynak ailesinin 10 İngilizce kitabı ile chapter bazlı tr-sentences, aligned_outputs, raporlar ve önceki kabul edilmiş yayınlar birlikte incelendi. Kaynak kitapların dondurulmuş sürümle byte eşitliği doğrulandı. Eski çıktılarda bulunan chapter hizalamaları atılmadı; mevcut en-alignment-2 başlangıç alındı. Bir successor çalışma dizinindeki yalnız dört değişmiş dosya, bütün alignment envanteri sanılmamalıdır: etkili envanter değişmeyen önceki dosyaları da kapsar.

Tüm kitap içeriğini içeren bir prompt dosyası, o chapter’ın çevrilmiş veya hizalanmış olduğunun kanıtı değildir. Aynı şekilde locator’ın eşleşmemesi de çevirinin kaynakta bulunmadığını kanıtlamaz. Nihai otorite exact kaynak aralığı ve mevcut canonical Türkçe cümle kimliğidir.

Kalıcı karar girdileri data/curated/english/ altında tutulur. Ham legacy repo, cache raporları veya kişisel mutlak yollar tüketici kurulumunun bağımlılığı değildir. Paketlerin descriptor’ları data/releases/ altındadır.

Kapsam düzeltmeleri

Katman	Önce	Bu çalışma
Canonical chapter	298	298
İngilizce okunabilir chapter	179	189
Açılmamış chapter	119	109
Düzeltilen mevcut chapter kapsamı	-	18
Yeni açılan chapter	-	10

Yeni açılanların ikisi Hakikat Çekirdekleri ve Mektubat’ın Dua bölümüdür. Sekizi, canonical Türkçe chapter’ın kendisi kısa bir yayın/açıklama notundan oluşan bölümlerdir. Bir notun çevirisini açmak, notun bahsettiği bütün eserin çevirisini açmak anlamına gelmez.

Başlıca örnekler:

• Birinci Söz’ün giriş hitabı ve Birinci Mektup’un başlık öncesi duaları geri alındı.
• Yirmi Dokuzuncu Mektup’tan ayrı olan Hakikat Çekirdekleri, dua ve yayıncı arka materyali chapter kapsamından ayrıldı.
• On Beşinci Şua ile ayrı İkinci Bab’ın sınırları ve bazı Emirdağ mektup başlangıçları düzeltildi.
• İşaratü’l-İ’caz 15 tek bir uzun envelope değildir: ayet çevirisi ve açıklaması iki sıralı kaynak parçasından oluşur. Aradaki yaklaşık 30 bin karakterlik başka içerik bu chapter’a eklenmez. Birleştirilmiş metin 62.459 Unicode scalar’dır.

en-target-render-2 ilk 27 kararı, en-target-render-3 sonradan exact Türkçe girişle doğrulanan Birinci Mektup kararını içerir. Yerelde kurulmuş immutable yayın değiştirilmedi; küçük bir successor eklendi. Kitap byte’ları DB’de yeniden çoğaltılmaz. Eski yayınlar ve bütün Türkçe core kimlikleri korunur.

Hover sözleşmesi

Önceki en-alignment-3 envanteri 173 chapter scope, 34.209 kabul edilmiş grup ve 184 unresolved aday içerir. Önceki yayına göre 272 kabul edilmiş grup artışı vardır. Birinci Söz/Mektup için 395 mevcut Türkçe cümle ve 330 kaynak atomu alignment envanterine eklendi; yeni Türkçe cümle oluşturulmadı. Önceki 102.716 alignment unit’i kimlikleriyle yeniden kullanıldı. Genişleyen kapsam nedeniyle unresolved unit sayısı ile unresolved aday sayısı ayrı değerlendirilmelidir.

Güncel en-alignment-4, Dokuzuncu Şua’nın başlangıcına 11 grup ekler: 13 mevcut İngilizce atom, iki başlık, besmele ve 11 Arapça cümleye bağlanır. Toplam 173 scope ve 34.220 kabul edilmiş grup vardır. Önceki 103.441 unit korundu; yalnız zaten core’da bulunan iki başlık alignment envanterine eklendi. Başlıkları sıralı olarak kapsamak için bu chapter’ın yeni scope kimliği üretildi; ona bağlı 83 grubun üyeleri değiştirilmeden yeni scope’a bağlandı. Eski yayın ve kimlikleri silinmedi. Diğer 172 chapter’ın kayıtları aynı kaldı.

Yerel RPC karşılaştırmasında Dokuzuncu Şua 107 yerine 120 birim döndürdü. İlk 1.916 scalar’daki 13 birimin tamamı eşleşti; aradaki eşleşmesiz parçalar yalnız boşluktu. Devamındaki 107 target unit’in kimlikleri, aralıkları ve source span’leri önceki yayınla aynı kaldı. Bu kontrol sadece geometri değil, başlangıçtaki karşılıkların kaynakla tek tek gözden geçirilmesine de dayanır.

DeliveredTextTargetBinding.alignmentReleaseId İngilizce karşılık sürümünü pinler. StandaloneTargetProjection.translationAlignment isteğe bağlı metadata’dır:

alignmentReleaseId, sourceTextVersionId, targetTextVersionId
units[]: id, groupId, startScalar, endScalar, sourceSpans[]
sourceSpans[]: sentenceId, startScalar, endScalar

Target koordinatları API’nin döndürdüğü ham İngilizce metne göre, sıfır tabanlı Unicode scalar, başlangıç dahil/bitiş hariçtir. Source endScalar: null mevcut Türkçe cümlenin sonudur; ardından gelen ayraç cümleye eklenmez. Çok parçalı chapter’da target konumu, önceki parçaların scalar uzunlukları toplamıyla hesaplanır.

get_chapter_translation_alignment_v1 yalnız seçilmiş iki yayındaki kabul edilmiş grupları döndürür. Source sentence ID ve span’ler doğrulanır; çakışan, sınır dışı, başka metin sürümüne ait veya tutarsız grup üyeliği kabul edilmez. Source sınırını aşan bir atom sessizce kırpılıp yeni eşleşme gibi sunulmaz.

Ortak buildTranslationSegments exact metni değiştirmeden parçalara ayırır. Hizalama için metin arama, whitespace normalizasyonu veya Türkçe sırasına göre yeniden kurma kullanılmaz. Web hover/focus/tıklama, mobil dokunma aynı metadata’yı tüketir. Birleşik çeviride birden çok Türkçe cümle birlikte gösterilir. Metadata bozuksa veya yoksa İngilizce metin okunabilir kalır; karşılık uydurulmaz. Yayın derleyicisi ise hatalı metadata’yı kalıcı artifact’a almadan hata verir.

Kaynak dizgisi ve gösterim

Ham İngilizce kaynakta bazı basılı sayfa geçişleri cümlenin ortasında boş satır olarak kalmıştır. Örneğin Birinci Söz’deki hard rock and / earth. ve Dokuzuncu Şua’daki from the earth, / behold aynı cümleyi böler. Bunlar metin kaybı veya Türkçe paragraf zincirinin bozulması değildir. CSS pre-wrap ve native Text ham boş satırı görünür bir paragraf aralığına dönüştürüyordu.

data/curated/english/en-reader-presentation-1.json gözden geçirilmiş gösterim kararlarını tutar. Her karar chapter kimliği, tekil exact metin tanığı, yalnız sayfa dizgisini düzelten gösterim ve gerekçe içerir. Karar aynı chapter’da tam ve tekil olarak doğrulanırsa uygulanır; eksik, tekrar eden veya çakışan tanıklar atlanır. Küçük harfle başlayan her satırı birleştiren genel bir kural kullanılmaz.

TranslationSegment.text, startScalar ve endScalar ham kaynağa ait kalır. displayText onaylı satır boşluğunu tek boşlukla değiştirir. Açıkça soft_hyphen olarak incelenen crea- / tion kaydı ise yalnız basılı devam tire ve boşluğunu gizler; normal tireli kelimelere genel kural uygulanmaz. Değişiklik iki hizalama parçasına taşsa bile boşluk bir kez üretilir. Web ve mobil aynı ortak fonksiyonu kullanır. API metni, İngilizce kitap byte’ları, atıf/hizalama koordinatları ve Türkçe core değişmez. Görünür DOM metninden ham koordinat türetilmemelidir; ileride seçim/atıf işlevi eklenirken ham aralık kullanılmalıdır.

İlk karar kümesi iki chapter’daki 26 boş satır sınırının incelenmesine dayanır: sekiz cümle içi boşluk ve bir bölünmüş kelime düzeltildi, 17 gerçek sınır korundu. Birinci Söz’de beş, Dokuzuncu Şua’da dört exact karar kaynak pakette doğrulandı. Corpus genelinde saptanan 1.949 sezgisel aday otomatik olarak kabul edilmedi; bu sayı doğrulanmış hata sayısı değildir.

Eski hizalama kuralı Arapça ayetleri aynen saklamış, kaynakta mevcut İngilizce ayet karşılıklarını bazı gruplara almamıştı. Bu bir çeviri yokluğu değildir. Geri kazanılan karşılıklar yeni Türkçe meal üretmez: Türkçe külliyat baskısındaki mevcut Arapça cümleye bağlanır. Karşılık penceresi bu nedenle Kaynak metin başlığını kullanır; Arapça metin Arapça font ve sağdan sola yönle gösterilir.

Yeniden üretme ve kurulum

Scope değişikliği yeni çeviri değildir. Karar dosyası beklenen eski aralığı, yeni aralığı, baş/son exact witness’larını ve gerekçeyi taşır:

node scripts/releases/correct-target-render-release.mjs \
  --predecessor en-target-render-2 \
  --corrections data/curated/english/en-target-render-3-scopes.json \
  --release-id en-target-render-3 \
  --output .cache/en-target-render-3 \
  --published-at 2026-09-06

Ön koşulların kurulu olduğu yerel DB’de migrationlardan sonra:

make db-install-target
make db-install-alignment
make db-install-reader-metadata

Kabul edilmiş alignment değişikliklerini aynı public girdilerden yeniden üretmek:

node scripts/releases/build-alignment-correction-release.mjs \
  --corrections data/curated/english/en-alignment-3-corrections.json \
  --output .cache/en-alignment-3 \
  --published-at 2026-09-06

en-alignment-3-recovery.json yalnız gerekli source ID/witness, target aralığı, üyelik ve kabul gerekçelerini taşır; tüm legacy çalışma klasörünün kopyası değildir.

Dokuzuncu Şua girişini yayımlanmış core/İngilizce paketlerinden yeniden üretmek:

node scripts/releases/build-alignment-opening-release.mjs \
  --package .cache/munderecat/releases/en-alignment-3/package-v1 \
  --output .cache/english-quality/alignment/en-alignment-4-rebuilt \
  --published-at 2026-09-06

Komut, normal kurulumla indirilen core ve en-target-render-1 kaynak paketlerini kullanır; alternatif konumlar --core-package / --target-package ile seçilebilir. Var olan çıktı dizini üzerine yazmaz. Kararlar en-alignment-4-opening.json içindedir. Kurulum kontrolü unit/N anahtarlarının yanında yalnız bağlı source cümlesinin kimliğiyle birebir aynı sentence/<UUID> anahtarını kabul eder; bu izin keyfî dosya yollarını veya başka cümle referanslarını kapsamaz.

Target installer aktif atayı bulur ve yalnız eksik successor’ları kurar; eski kanala geri dönmez. Alignment installer değişmeyen stable unit/group kayıtlarını yeniden kullanır. Reader metadata’nın oluşturulduğu eski ContentContext bir provenance kaydıdır; yalnız yeni bir target yayını açıldığı için addressing envanteri uyumsuz sayılmaz. Core ve kaynak kimlikleri yine exact doğrulanır.

DB reseti ve Türkçe corpusun yeniden import edilmesi bu işin parçası değildir. Remote DB ile canlı uygulama ayrıca yayımlanır; yerel veri kurulumu kendiliğinden production’ı güncellemez. Değişen context için Content API publication yeniden üretilip doğrulanmadan eski publication ID’siyle deploy yapılmamalıdır.

Bilinen sınırlar ve sonraki sıra

Yerel kurulum sonrası 189 okunabilir chapter birlikte kontrol edildi: 173’ünde geçerli metadata, 16’sında yayımlanmış alignment yok, 0 hatalı geometri/bağlantı bulundu. Reader kapsamındaki 41.559 target unit doğrulandı. Birinci Söz’de 183, Birinci Mektup’ta 143 ve İşarat 15’te 291 karşılık unit’i gerçek API’den alındı. Emirdağ’daki teşekkür cümlesinin düzelen Türkçe ID’si ve Birinci Mektup’taki The Answer: Yes grubunun üç Türkçe cümleye bağlanması ayrıca kontrol edildi.

Web’de gerçek okuyucu hover’ı ve 390/1360 px ekranlar incelendi. Pencereye imleç geçişi, klavye, dokunma, RTL ve exact metin korunumu için 7 web ve 6 Expo-web browser testi geçti. Native bileşen testleri/typecheck geçti; bu paketin karşılık penceresi gerçek Android/iOS cihazında ayrıca elle denenmelidir. Geçmiş cihaz testleri bu yeni pencerenin cihaz testi olarak sayılmadı.

en-target-render-2, en-target-render-3, en-alignment-3 ve en-alignment-4 R2 artifact’ları yayımlandı ve public manifest’leri doğrulandı. Yerel Supabase güncellendi. Bu çalışmada remote Supabase, canlı uygulama ve canlı Content API publication güncellenmedi; production geçişi ayrı dağıtım adımıdır.

Sayfa geçişi düzeltmesinden sonra ortak reader’ın 40 testi, web’in 86, mobilin 36 ve i18n’in 7 birim testi geçti. Web’de 9, native bileşenlerin Expo-web önizlemesinde 7 tarayıcı testi geçti. Çalışan Metro önbelleği yeni curation dosyası için yenilendikten sonra gerçek yerel Expo okuyucuda tekli ve paralel görünüm testi de geçti. Gerçek cihazda bu değişikliğin ayrıca elle kontrolü yapılmadı. Ham İngilizce kaynak ve Türkçe core bu düzeltmelerde değişmedi.

• Baseline 179 okunabilir chapter’ın 171’inde metadata geometrisi doğrulandı; sekizinde yayımlanmış alignment yoktu. Bu test bütün eski eşleşmelerin yeniden semantik okunması değildir.
• Birinci Söz ve Birinci Mektup’un hazır hizalamaları tam atom metinleriyle yeniden okunup mevcut Türkçe ID’lere bağlandı. Emirdağ II 05’teki kaymış cümle grubu ve On Üçüncü Söz’deki eksik iki parçalı karşılık ayrıca düzeltme girdisine alındı.
• Diğer altı eski chapter ile yeni açılan on chapter için scope mevcut olmak, bütün cümle hizalamalarının tamamlanmış olması anlamına gelmez. Bir sonraki yüksek getirili çalışma mevcut chapter çıktıları ve eski review bulgularıdır.
• under- satır sonu ardından stood gibi kaynak dizgi izleri korunmaktadır. Bunlar ayrı bir gösterim düzeltme katmanı gerektirir; tüm tireleri kaldırmak hem gerçek sözcükleri hem koordinatları bozar.
• Bazı çeviriler kısaltılmış veya farklı edisyona aittir. Özellikle tarihçe kaynağındaki farklı biyografi canonical Tarihçe-i Hayat gibi açılmaz.
• Kaynakta gerçekten bulunmayan çeviri üretilmez. Eksik anlam/iddia veya çeviri mantığı farkı sadece yakın konumlu cümleleri gruplayarak gizlenmez.

Öncelik sırası: bilinen yanlış kabul edilmiş gruplar, hazır fakat yayımlanmamış chapter hizalamaları, kalan kaynak kapsamları, en son kaynak dizgi düzeltmeleri. Tam külliyat için “kusursuz İngilizce” kabulü bu çalışma sonucunda verilmemiştir.